مجسمه مختومقلي و تاريخچه کاخ موزه گرگان


یادداشت |

 

دکتر اراز محمد سارلي

 

در اصل اين بنا متعلق به دوره صفوي مي باشد اما در دوره پهلوي اول، رضا شاه دستور ساخت اين بنا و چند بناي اداري ديگر مثل اداره شهرداري، اداره پست و مدرسه ايرانشهر را داد. بناي اين کاخ سلطنتي در سال 1317 ساخته شد و در طول سلطنت پهلوي اول و دوم به عنوان محل سکونت اين خاندان و محل ميزباني از مهمانانشان به کار برده شد اما در اواخر حکومت اين خاندان، تصميم بر آن شد که کاربري کاخ سلطنتي را به موزه تغيير دهند و بنابراين در سال 1343 درهاي اين کاخ به روي عموم مردم باز شد. البته در سال 1361 ظاهر بنا دستخوش تغييراتي شد و بخش هاي جديدي به آن اضافه شد. بازسازي نهايي اين کاخ در سال 1388 صورت گرفت.

در اين تاريخ مجسمه هايي از مشاهير ايران به تعداد 30 مجسمه در اين مکان تعبيه گرديد. يکي از آن مجسمه ها مربوط به شاعر بزرگ ترکمن، مختومقلي فراغي است که در داخل ورودي، سمت چپ داخل قفسه شيشه اي قرار دارد. اينکه مجسه مختومقلي در ابتداي ورودي گذاشته شده، نشانه‌ي  بزرگداشت و اهميت اين شاعر ترکمن تلقي مي گردد. درباره ابعاد مجسمه بايد گفت که قد آن يک متر، عرض آن 60 سانت و قطرش بطور متوسط 25 سانتي متر است. جنس بکار رفته گچ، لعاب رنگ است. رنگ غالب بخاطر پوشش عباي قرمز، رنگ قرمز مي باشد و رنگ کلاه مشکي است. برخلاف مجسمه جديد ترکمنستان که مختومقلي داراي دستار و عمامه است، اين مجسمه مطابق الگوي طرح دوره شوروي سابق کلاه معمولي بر سر نشان داده شده است. درباره سازنده مجسمه اطلاعاتي در دسترس نمي باشد.

 

استاد دانشگاه