نام نويسنده محفوظ است

پيش از هر چيز، از دغدغه‌مندي روزنامه وزين گلشن مهر و تلاش مديران اين مجموعه فرهنگي براي انعکاس صداي مردم و رساندن مطالبات آنان به گوش مسئولان، صميمانه قدرداني مي‌کنم. بي‌ترديد، رسانه‌اي که پرسش‌هاي جامعه را بازتاب مي‌دهد و زمينه مطالبه‌گري عمومي را فراهم مي‌کند، نقشي ارزشمند در صيانت از منافع شهروندان دارد؛ نقشي که امروز، در برابر تصميم‌هاي مهم و اثرگذار بر آينده شهرها، بيش از هر زمان ديگري اهميت يافته است. به‌عنوان عضوي از جامعه مهندسين استان گلستان و کارشناس ارشد عمران، نمي‌توانم در برابر تصويب طرح بلندمرتبه‌سازي در گرگان سکوت کنم. مسئله مخالفت با بلندمرتبه‌سازي نيست؛ مسئله اين است که آيا واقعا براي اين تصميم، همه جوانب فني، عمراني، زيست‌محيطي و اجتماعي بررسي شده يا قرار است باز هم ابتدا تصميم بگيريم و بعد مردم را با پيامدهاي آن تنها بگذاريم؟

هر کسي که درس ساختمان خوانده باشد مي‌داند که هر ساختمان بلند، جمعيت بيشتري را به يک محدوده تحميل مي‌کند و به همان نسبت، آب، برق، فاضلاب، خيابان، پارکينگ، خدمات آتش‌نشاني و امدادرساني بيشتري مي‌خواهد.

اگر اين ظرفيت‌ها از قبل تامين نشده باشد، نتيجه اين است که ساختمان‌ها بلندتر مي‌شوند، اما مشکلات شهر هم قد مي‌کشند.

سوال من از مسئولان اين است که آيا پيش از تصويب اين طرح، ظرفيت واقعي زيرساخت‌هاي گرگان به‌طور دقيق بررسي شده است؟ مطالعات ترافيکي انجام شده؟ ارزيابي زيست‌محيطي چه مي‌گويد؟ چه کسي پاسخ‌گوي تبعات احتمالي افزايش تراکم بر زندگي مردم خواهد بود؟ چرا اسناد و جزئيات اين تصميم به‌روشني در اختيار افکار عمومي قرار نمي‌گيرد؟

اما به باور من، مسئله فقط کارشناسي و فني نيست؛ پاي منافع اقتصادي نيز در ميان است. افزايش تراکم مي‌تواند ارزش بعضي زمين‌ها و املاک را به‌شدت تغيير دهد و امتياز اقتصادي بزرگي براي برخي مالکان و سازندگان ايجاد کند. بنابراين، نمي‌توان چشم بر اين واقعيت بست که چنين تصميمي ممکن است به سود عده‌اي تمام شود و هزينه‌هايش را همه شهروندان بپردازند.

صريح مي‌گويم، بعيد است مديران ارشد و مسئولان تصميم‌گير از پيامدهاي افزايش تراکم بدون توسعه متناسب زيرساخت‌ها بي‌خبر باشند. پس اگر با وجود اين مخاطرات، بر اجراي طرح و تسريع در بهره‌برداري از آن اصرار مي‌شود، حق مردم است که بپرسند چه کساني از اين تصميم سود مي‌برند و منافع عمومي دقيقا کجاي اين معادله قرار دارد؟ براي پاسخ دادن به اين پرسش بايد اسناد روي ميز باشد و مسئولان شفاف توضيح دهند. تا زماني که اطلاعات کافي منتشر نشده، نگراني درباره تامين منافع خاص به‌جاي منافع عمومي، نگراني قابل چشم‌پوشي نيست.

از نگاه يک کارشناس عمران، هيچ طرحي صرفا به دليل تصويب‌شدن، کارشناسي و بي‌خطر نمي‌شود. بايد ظرفيت شبکه فاضلاب، تامين آب، وضعيت معابر، امکان دسترسي خودروهاي امدادي، ايمني حريق، شرايط زمين و ملاحظات لرزه‌اي بررسي شود. اينها تشريفات اداري نيستند که بتوان براي سرعت‌بخشيدن به پروژه از کنارشان گذشت؛ پاي امنيت و آسايش مردم در ميان است. اگر واقعا کمبود زمين مسئله اصلي گرگان است، چرا ابتدا سراغ احياي بافت‌هاي فرسوده، استفاده از زمين‌هاي رهاشده داخل شهر و بازآفريني شهري نرويم؟ چرا بايد پيش از روشن‌شدن همه ابعاد موضوع، افزايش ارتفاع را راه‌حل اصلي بدانيم؟ حفاظت از زمين‌هاي پيراموني شهر، هدفي ارزشمند است، اما نمي‌توان به بهانه آن، مشکلات تازه‌اي در دل شهر ايجاد کرد. از استانداري، شهرداري و شوراي شهر انتظار مي‌رود متن کامل مصوبه، نقشه محدوده‌هاي مشمول، مطالعات فني و ترافيکي، ارزيابي زيست‌محيطي و ضوابط دقيق تراکم و ارتفاع را منتشر کنند. مردم بايد بدانند چه تغييري قرار است در شهرشان اتفاق بيفتد و چه کسي مسئول تامين هزينه زيرساخت‌هاي مورد نياز خواهد بود. آقايان مسوول، گرگان، آزمايشگاهي براي تصميم هاي پر هزينه شما نيست، توسعه شهري زماني ارزشمند است که زندگي مردم را بهتر کند، نه اينکه ارزش زمين عده‌اي را بالا ببرد و در مقابل، ترافيک، کمبود خدمات و فشار بر زيرساخت‌ها را براي همه به جا بگذارد. بنده به‌عنوان عضو جامعه مهندسين استان، معتقدم پيش از هرگونه شتاب در اجراي اين طرح، بايد پاسخ پرسش‌هاي فني و اقتصادي داده شود. اگر طرح به سود مردم است، مسئولان از انتشار اسناد و دفاع کارشناسي از آن نترسند. اما اگر قرار باشد منافع احتمالي گروهي محدود بر مصلحت عمومي مقدم شود، سکوت در برابر چنين تصميمي پذيرفتني نيست.

با احترام

عضوي از جامعه مهندسين استان گلستان

کارشناس ارشد عمران